Hoeveel kWh thuisbatterij heb je nodig? Zo bereken je de juiste capaciteit

• Je verbruik, opwek en teruglevering
• De zomer- en winterfunctie
• Wat vind jij belangrijk?
• De minimale lading
• Extra lading voor noodstroom
• Ruimte voor degradatie
• De capaciteit en reserves bij elkaar opgeteld
• Rekenvoorbeeld en indicatie per type huishouden
• Veelgestelde vragen

Voor de berekening heb je drie getallen nodig: je jaarverbruik, wat je zonnepanelen per jaar opwekken en hoeveel je daarvan teruglevert. Het jaarverbruik en de teruglevering vind je op de jaarafrekening of in de app van je energieleverancier. De opwek van de zonnepanelen staat in de app van je zonnepaneleninstallatie.

Die teruglevering is gemiddeld zo’n 70% van wat je panelen opwekken. Na 1 januari 2027 levert dat weinig meer op: salderen stopt, je krijgt een lagere vergoeding en veel leveranciers rekenen terugleverkosten. Die stroom kun je beter zelf opslaan.

Een thuisbatterij doet in de zomer iets anders dan in de winter. We rekenen beide uit.

• Zomer: je panelen wekken overdag meer op dan je gebruikt. De vraag is hoeveel zonnestroom er op een zonnige dag, na je directe eigen verbruik, overblijft om op te slaan. Dat leiden we af uit je opwek en je teruglevering.
• Winter: je panelen leveren weinig op. De batterij laadt dan uit het net als stroom goedkoop is, bijvoorbeeld ’s nachts of als het hard waait. De vraag is hoeveel de batterij moet bufferen om je dagelijkse verbruik te dekken. Dat leiden we af uit je jaarverbruik en in de winter ligt het verbruik hoger dan gemiddeld.

De zomer- en de wintermaat liggen meestal niet op hetzelfde getal. Welke je kiest, hangt af van wat jij wilt:

• Wil je zoveel mogelijk eigen zonnestroom benutten? Dan kies je voor de zomermaat.
• Wil je je dagelijkse verbruik altijd kunnen dekken met goedkoop ingekochte stroom? Dan kies je voor de wintermaat.

In de praktijk nemen we vaak het gemiddelde van die twee. Dat is het startpunt voor de volgende stappen.

Een thuisbatterij wordt nooit helemaal leeggetrokken. Er blijft altijd een klein deel in zitten, de minimale lading. Fabrikanten geven dit vaak aan als ontlaaddiepte (DoD): een DoD (depth of discharge) van 90% betekent dat 10% in de batterij blijft. Dat beschermt de batterij en zorgt dat hij lang meegaat. Bij LFP-batterijen, het type dat de meeste thuisbatterijen nu gebruiken, is dat deel klein: vaak rond de 10%. Bij oudere batterijtypes zoals NMC blijft er meer in zitten, en slijt de batterij sneller als je hem diep ontlaadt.

Voor je berekening betekent dit: de onderste 10% van de batterij gebruik je nooit. De bruikbare capaciteit is dus lager dan wat er op de batterij staat.

Wil je bij een stroomstoring het hele huis laten doordraaien? Dan heb je een systeem met volledige back-up nodig, zoals een All-in-One. Zo’n systeem schakelt bij een storing automatisch over.

Dat werkt alleen als er op dat moment ook stroom in de batterij zit. We stellen een noodstroomreserve voor van 10% van de capaciteit, dit is door jou te bepalen. Die gebruikt de batterij niet voor handel of eigen verbruik.

Wil je alleen een paar apparaten aan houden, zoals de koelkast en de router? Dan is een noodstroomstopcontact genoeg. Dat zit bij Domogo standaard in het pakket, en een grote reserve is dan niet nodig.

Een thuisbatterij gaat zo’n twintig jaar mee, maar de capaciteit wordt langzaam minder. Dat heet degradatie, en het werkt een beetje zoals de accu van je telefoon. Reken op ongeveer 15% minder capaciteit na tien jaar.

Kies je voor 15% meer capaciteit dan je voor je eigen verbruik nodig hebt dan heb je een mooie reserve voor de degradatie. In de eerste jaren gebruikt de batterij die extra ruimte voor handel op prijsverschillen. Neemt de capaciteit langzaam af, dan heb je over tien jaar nog steeds genoeg opslag voor je huishouden.

Nu tel je de capaciteit en reserves bij elkaar op: 10% minimale lading, 10% noodstroomreserve en 15% voor slijtage, samen 35%. Je dagelijkse gebruik uit stap 3 vult de rest van de batterij: 65%. Zonder noodstroom is de reserve samen 25% en vult je dagelijkse gebruik 75% van de batterij.

Een modulaire thuisbatterij bouw je op uit modules van 5,3 kWh. Je rondt af naar het eerstvolgende hele aantal modules. Wat er dan bovenin overblijft, is extra ruimte.

Rekenvoorbeeld

Neem een gezin van drie met zonnepanelen. Ze verbruiken 2.800 kWh per jaar, hun panelen wekken 2.500 kWh op en daarvan leveren ze 1.750 kWh terug.

Zonder noodstroom heeft dit gezin genoeg aan 3 modules, samen 15,9 kWh. Willen ze bij een storing met 100% zekerheid het hele huis minimaal 4 uur laten doordraaien, dan is er een module meer nodig. Hebben ze in de nabije toekomst een warmtepomp of een elektrische kookplaat, dan kan daar direct rekening mee worden gehouden en kiezen ze ook een maat groter.

In de afbeelding zie je de opbouw van de capaciteit bij het rekenvoorbeeld: 2.800 kWh per jaar, 2.500 kWh opwek en teruglevering van 1.750 kWh.
Zonder noodstroom heeft het huishouden in dit voorbeeld een batterij met 15,9 kWh capaciteit nodig.

In de onderstaande afbeelding zie je hetzelfde huishouden, maar dan wel met een keuze voor noodstroom met minimaal 10% reserve. In dat geval is een thuisbatterij met 21,2 kWh een betere keuze.

Onderstaande tabel geeft een eerste indicatie van de thuisbatterij capaciteit. Verbruik, opwek en teruglevering staan in kWh per jaar. Bij de teruglevering gaan we uit van zo’n 70% van de opwek.

Heb je een warmtepomp of een aircosysteem voor verwarming? Dan kom je vaak een rij hoger uit dan je aantal personen doet vermoeden.

Deze tabel geeft een indicatie van een aantal situaties. Je eigen uitkomst hangt af van je verbruik, je panelen, teruglevering en je plannen. In een adviesgesprek rekenen we het precies voor jouw woning door.

Is een thuisbatterij van 5 kWh genoeg?

Voor de meeste huishoudens niet. Vanaf 1000 kWh verbruik is 5 kWh capaciteit al te weinig. Met een warmtepomp of een elektrische kookplaat is 5 kWh altijd te krap. Ook wegen bij kleine batterijen de vaste kosten van installatie en omvormer zwaar. Lees hier wanneer een thuisbatterij van 5 kWh wel geschikt is.

Is een grotere batterij altijd beter?

Nee. De capaciteit die je extra koopt boven je eigen behoefte, wordt vooral gebruikt voor handel: laden als stroom goedkoop is, ontladen als hij duur is, of meedoen met flexdiensten. Wat dat oplevert, hangt af van de prijzen op de energiemarkt en is niet zeker. Wij adviseren een batterij die past bij je eigen verbruik en opwek. Met handel kun je dan nog steeds iets extra verdienen.

Wat is het verschil tussen kWh en kW?

kWh is hoeveel stroom de batterij kan opslaan. kW is hoe snel hij kan laden en ontladen, en dat hangt vooral af van de omvormer. Voor dit artikel gaat het om kWh.

Kan ik later nog uitbreiden? Ja, bij een modulair en open systeem zet je er later eenvoudig modules bij.

Waar vind ik mijn verbruik, opwek en teruglevering?

Op je jaarafrekening of in de app van je energieleverancier vind je je verbruik en teruglevering. Je opwek zie je terug in de app van je omvormer of zonnepanelen.

De juiste maat begint bij je verbruik, je opwek en je teruglevering, uitgerekend voor de zomer en de winter. Daarna houd je ruimte vrij voor de minimale lading, eventueel een noodstroomreserve en degradatie, en rond je af naar hele modules. Zo kom je op een batterij die vandaag past en over tien jaar nog steeds.

Wil je weten wat bij jouw woning past? Doe de gratis Thuisbatterij Check of lees eerst welke thuisbatterij bij je past.

Ben je benieuwd wat een thuisbatterij voor jouw situatie kan betekenen? Vraag dan een persoonlijk adviesgesprek aan.

Over de auteur

Meint Schepers is verduurzamingsadviseur. Hij schrijft voor Domogo over slimme thuisbatterijen, van het eerste advies tot actief beheer. Hij vindt het belangrijk dat mensen betrouwbare en onafhankelijke informatie krijgen, zodat ze zelf een goede keuze kunnen maken.